Baca Çekişi Nasıl Ölçülür

Bacalı cihazlarda güvenliğin merkezinde tek bir şey var: baca gazının gerçekten dışarı çıkması. Bunu sağlayan güce çekiş deniyor. Çekiş bozulduğunda cihaz görünürde çalışmaya devam ediyor ama gaz odaya dönmeye başlıyor. Bu yüzden çekiş kontrolü, bakımın atlanamaz adımlarından biri.

Çekiş nasıl oluşuyor

Sıcak gaz havadan hafif olduğu için yükseliyor. Baca içindeki bu yükselme, aşağıdan yukarı doğru bir akış yaratıyor.

Akışın gücü, gazın sıcaklığına, bacanın yüksekliğine ve kesitine bağlı. Üçü de tasarımda hesaba katılıyor.

Neden ölçülmesi gerekiyor

Çekiş gözle görülmüyor ve cihazın çalışması bir kanıt oluşturmuyor. Zayıf çekişle de cihaz çalışıyor.

Fark, gazın nereye gittiğinde. Bu ancak ölçümle anlaşılıyor.

Nasıl ölçülüyor

Ölçüm, baca bağlantısı üzerindeki bir noktadan yapılıyor. Cihaz çalışırken buradaki basınç farkı okunuyor.

Değerin belirlenen aralıkta olması bekleniyor. Aralığın altındaki bir değer zayıf çekişi, üstündeki ise aşırı çekişi gösteriyor.

Aşırı çekiş de sorun

Çekişin çok güçlü olması da istenmiyor. Gaz baca hattından çok hızlı geçiyor ve ısının bir kısmı gereksiz yere dışarı atılıyor.

Ayrıca alev üzerinde etki yaratıp yanmayı bozabiliyor. Bu yüzden hedef, belirli bir aralıkta kalmak.

Basit gözlem yöntemi

Ölçüm cihazı olmadan yapılan kaba bir kontrol de var. Cihaz çalışırken baca bağlantısının yakınına tutulan bir duman kaynağının hangi yöne çekildiğine bakılıyor.

Duman içeri doğru geliyorsa çekiş yok veya ters demektir. Bu, kesin bir ölçüm değil ama belirgin bir sorunu ortaya çıkarıyor.

Kullanıcının fark edebilecekleri

Cihaz çevresinde is izleri, duvarda koyu lekeler, ortamda boğucu bir hava ve pencerelerde artan buğulanma çekiş sorununa işaret edebiliyor.

Ayrıca alev renginin sarıya dönmesi ve cihazın eskisinden fazla çalışması dolaylı işaretler arasında.

Birinci neden: baca ağzı

Kuş yuvası, yaprak birikimi ve kışın oluşan buz, baca ağzını kısmen veya tamamen kapatıyor.

Bu, çekişi kesen en yaygın nedenlerden biri ve baca ağzına uygun bir koruma takılmasıyla önleniyor.

İkinci neden: kurum

Baca içinde biriken kurum kesiti daraltıyor. Eksik yanma bunu hızlandırıyor ve döngü kendini besliyor.

Düzenli baca temizliği, bu birikimi ortadan kaldırıyor ve çekişi geri getiriyor.

Üçüncü neden: soğuk baca

Çekiş sıcak gazın yükselmesine dayanıyor. Baca çok soğuksa gaz hızla soğuyor ve yükselme zayıflıyor.

Dış duvara bitişik ve yalıtımsız bacalarda bu etki belirgin. Bacanın yalıtılması çekişi iyileştiriyor.

Dördüncü neden: rüzgâr

Belirli rüzgâr yönlerinde baca ağzında ters basınç oluşabiliyor. Bu, çekişi geçici olarak tersine çevirebiliyor.

Baca ağzına takılan uygun bir şapka, rüzgârın bu etkisini azaltıyor.

Beşinci neden: negatif basınç

Odada çalışan bir aspiratör veya davlumbaz, hacimde negatif basınç oluşturuyor ve baca gazını içeri çekebiliyor.

Bu, çekişin bacadaki bir sorundan değil odadaki koşuldan bozulduğu durum. Menfez açık olsa bile ortaya çıkabiliyor.

Altıncı neden: yetersiz hava girişi

İçeri hava girmediğinde gaz da rahat çıkamıyor. Menfezin kapatılması doğrudan çekişi bozuyor.

Bu yüzden çekiş kontrolü ile menfez kontrolü birlikte yapılıyor; ikisi aynı sistemin iki ucu.

Ortak baca sorunları

Birden fazla dairenin aynı bacayı kullandığı binalarda bir dairedeki müdahale diğerlerini etkiliyor. Baca ağzının kapatılması veya bacaya aspiratör bağlanması bunun örnekleri.

Ayrıca kolona sonradan eklenen bir cihaz, kesitin toplam yükü karşılamamasına yol açabiliyor.

Baca içindeki çatlaklar

Eski bacalarda iç yüzeyde çatlaklar oluşabiliyor. Bu çatlaklardan içeri hava sızıyor ve çekiş zayıflıyor.

Ayrıca gaz komşu bir hacme geçebiliyor. Baca içine uygun bir boru geçirilmesi bu sorunu çözüyor.

Baca yüksekliği

Bacanın çatı üzerinde belirli bir yüksekliğe ulaşması gerekiyor. Kısa kalan bir baca, çatı üzerindeki hava akımından etkilenip ters basınç görebiliyor.

Sonradan yapılan çatı katları ve eklentiler bu dengeyi bozabiliyor.

Ne zaman kontrol ediliyor

Çekiş, her yıllık bakımda ölçülüyor. Ayrıca cihaz değiştiğinde, bacaya müdahale edildiğinde ve doğrama yenilendiğinde yeniden kontrol ediliyor.

Doğrama değişimi, farkında olunmayan hava sızıntısını ortadan kaldırdığı için çekişi doğrudan etkiliyor.

Hermetik cihazlarda

Hermetik cihazlarda çekişi fan sağlıyor ve doğal çekişe ihtiyaç bulunmuyor. Bu cihazlarda kontrol farklı: terminalin açık olması, boru eklerinin sızdırmazlığı ve hattın uzunluğu değerlendiriliyor.

Ayrıca cihaz gazı atamadığını algıladığında kendini durduruyor; bu, bacalı cihazlarda bulunmayan bir koruma.

Rapora yazılması

Ölçülen çekiş değerinin bakım raporunda yer alması bekleniyor. Bu, yıllar arasında karşılaştırma yapmayı mümkün kılıyor.

Değerin zamanla düşmesi, kurum birikimi veya baca içinde gelişen bir sorunun erken işareti oluyor.

Çekiş neden gözle anlaşılmaz

Çekiş, baca gazının dışarı atılmasını sağlayan ve gözle görülmeyen güç. Cihazın çalışıyor olması çekişin yeterli olduğunu göstermiyor; ölçüm gerekiyor. Bozulmasının başlıca nedenleri baca ağzındaki tıkanma, kurum birikimi, soğuk baca, rüzgâr, odadaki negatif basınç ve yetersiz hava girişi. Kontrol her yıllık bakımda ve cihaz, baca veya doğrama değişiminde tekrarlanıyor.

Baca temizliği ne sıklıkta

Temizlik aralığı, cihazın tipine ve yanma kalitesine göre değişiyor. Eksik yanma varsa kurum daha hızlı birikiyor ve aralık kısalıyor.

Genel yaklaşım, ısıtma sezonu öncesinde kontrol ettirmek ve gerekiyorsa temizletmek. Bu, sezon içinde ortaya çıkacak sorunların önemli bir kısmını baştan önlüyor.

Kim yapıyor

Baca temizliği ve kontrolü, bu iş için ekipmanı olan firmalar tarafından yapılıyor. Bazı belediyeler de bu hizmeti veriyor.

Yıllık cihaz bakımını yapan servis, çekiş ölçümünü yapıyor ama baca temizliği ayrı bir iş olarak ele alınıyor. İkisinin karıştırılmaması gerekiyor.

Ortak bacada kim sorumlu

Ortak baca, binanın ortak alanı sayılıyor ve bakımı bina yönetiminin sorumluluğunda. Tek bir dairenin kendi başına temizletmesi kolonun tamamını kapsamıyor.

Bu yüzden ortak bacalı binalarda temizlik, yönetim kararıyla ve toplu olarak yapılıyor. Bireysel girişimler kısmi sonuç veriyor.

Ölçüm sıklığı ve raporlama

Çekiş, gözle görülmeyen ama güvenliğin merkezinde duran bir büyüklük. Yılda bir ölçülüyor, değeri raporlanıyor ve yıllar arasında karşılaştırılıyor.

Çekiş yardımcıları

Doğal çekişin yetersiz kaldığı bazı kurulumlarda baca ağzına takılan mekanik veya elektrikli yardımcılar kullanılabiliyor. Bunlar akışı destekleyerek çekişi belirli bir düzeyde tutuyor.

Ancak bu çözümler bir onarım değil telafi; asıl neden ortadan kalkmıyor. Ayrıca elektrikli olanlar kesintide devre dışı kaldığı için tek başına güvenilmiyor ve uygulanmadan önce bacanın kendisindeki sorunun giderilmesi tercih ediliyor.

Kullanıcı ne bildirmeli

Servise verilecek bilgiler tanılamayı hızlandırıyor: cihaz çevresinde is izi var mı, ortamda boğucu bir hava hissediliyor mu, sorun rüzgârlı günlerde mi belirginleşiyor ve aynı hacimde aspiratör çalışıyor mu.

Bu dört bilgi, çekiş sorununun bacadan mı odadaki koşuldan mı kaynaklandığını büyük ölçüde ayırıyor ve gereksiz baca müdahalesini önlüyor.

Sık sorulanlar

Cihazım çalışıyor, çekiş sorunu olabilir mi?+

Olabilir. Zayıf çekişle de cihaz çalışıyor; fark, gazın nereye gittiğinde. Bu ancak ölçümle anlaşılıyor, cihazın çalışması bir kanıt oluşturmuyor.

Çekişi kendim kontrol edebilir miyim?+

Kaba bir gözlem yapılabiliyor: cihaz çalışırken baca bağlantısı yakınına tutulan bir duman kaynağının hangi yöne çekildiğine bakılıyor. Kesin ölçüm servis işi.

Doğramamı değiştirdim, bacayı etkiler mi?+

Etkiliyor. Eski doğramaların sağladığı hava sızıntısı ortadan kalkınca içeri giren hava azalıyor ve çekiş zayıflayabiliyor. Bu durumda yeniden kontrol gerekiyor.