Elektrik ve Su Birlikteyken Güvenlik
Islak zeminde elektrikli bir cihaza yaklaşmak hayati risk taşıyor. Neye dokunulmaz, elektrik nasıl kesilir ve ne zaman beklenmez.

Su basması yaşandığında ilk refleks genelde suyu temizlemeye başlamak oluyor. Oysa öncelik elektrik güvenliğinde. Islak bir zeminde elektrikli bir cihaza dokunmak, su basmasının kendisinden çok daha ciddi bir sonuç doğurabiliyor.
Neden bu kadar riskli
Su elektriği iletiyor ve ıslak zemin, insan ile toprak arasında bir yol oluşturuyor. Normalde tehlikesiz sayılabilecek bir temas, bu koşulda ciddi hale geliyor.
Ayrıca ıslak deri, kuru deriye göre çok daha düşük direnç gösteriyor. Aynı gerilim, ıslakken kat kat daha fazla akım geçiriyor.
Birinci kural: suya basmadan önce düşün
Zeminde su birikmişse ve o alanda prizler, uzatma kabloları veya elektrikli cihazlar varsa suya girilmiyor.
Elektriğin kesildiğinden emin olunmadan yapılan her adım risk taşıyor. Aciliyet hissi bu kuralı bozmuyor.
İkinci kural: kesme noktasını seç
Elektrik, suya basmadan ulaşılabilecek bir noktadan kesiliyor. Sigorta kutusu güvenli bir yerdeyse oradan, değilse bina panosundan.
Sigorta kutusu su basmış alanın içindeyse veya ona ulaşmak için suya girmek gerekiyorsa, bina yönetimi veya yetkili aranıyor.
Ana şalter mi tek sigorta mı
Kaynağın hangi devrede olduğu belli değilse ana şalter indiriliyor. Tek bir sigortayı indirmek, başka bir devredeki riski ortadan kaldırmıyor.
Su geniş bir alana yayılmışsa ana şalter tercih ediliyor. Bu, karanlıkta kalmak anlamına gelse de güvenli olan bu.
Kaçak akım rölesi
Tesisatta kaçak akım rölesi bulunuyorsa, su bir devreye ulaştığında bu röle atıyor ve elektriği kesiyor. Bu, tam olarak bu senaryo için var.
Rölenin attığını görmek iyi bir işaret; koruma çalışmış demektir. Ancak röle atmadı diye ortam güvenli sayılmıyor.
Röle yoksa
Eski tesisatlarda kaçak akım rölesi bulunmayabiliyor. Bu durumda su bir devreye ulaştığında hiçbir otomatik koruma devreye girmiyor.
Röle bulunmayan bir tesisatta bu koruma eklenmesi, su basmasından bağımsız olarak yapılması gereken bir iyileştirme.
Neye dokunulmuyor
Islak zeminde prizler, uzatma kabloları, yerdeki elektrikli cihazlar, elektrikli süpürge ve ıslanmış priz gruplarına dokunulmuyor.
Ayrıca metal borular ve radyatörler de elektriği iletebiliyor. Islak elle bunlara dayanmak da risk oluşturuyor.
Elektrikli süpürge
Suyu çekmek için normal bir elektrikli süpürge kullanılmıyor. Bu cihazlar su çekmek için tasarlanmamış ve içine su girdiğinde doğrudan tehlike oluşturuyor.
Su çekmek için üretilmiş cihazlar bu iş için uygun ama onlar da elektrik kesildikten sonra ve güvenli bir prizden beslenerek kullanılıyor.
Uzatma kabloları
Zemine yakın duran uzatma kabloları ve priz grupları en riskli noktalar. Su bunların içine kolayca giriyor.
Elektrik kesildikten sonra bunlar sudan çıkarılıyor ve tamamen kuruyana kadar kullanılmıyor. Kuruduktan sonra bile durumu şüpheliyse değiştiriliyor.
Kombinin elektriği
Cihaz ıslandıysa elektriği kesiliyor ve tekrar verilmiyor. İçine su girmiş bir cihazın çalıştırılması hem elektrik riski hem kalıcı kart hasarı üretiyor.
Cihazın kurumuş görünmesi yeterli değil; iç kısımdaki nem gözle anlaşılmıyor.
Aydınlatma
Elektrik kesildiğinde ortam karanlık kalabiliyor. Bu durumda pilli bir el feneri kullanılıyor.
Şebekeden beslenen seyyar lambalar ve uzatmalar bu ortamda kullanılmıyor. Cep telefonunun ışığı da kabul edilebilir bir çözüm.
Ayakkabı ve eldiven
Zorunlu bir müdahale gerekiyorsa kuru ve yalıtkan tabanlı ayakkabı giyiliyor. Çıplak ayakla veya terlikle suya girilmiyor.
Ancak bu önlemler tam koruma sağlamıyor. Asıl güvenlik, elektriğin kesilmiş olmasından geliyor.
Alt komşunun tesisatı
Su alt kata geçtiyse, oradaki elektrik tesisatı da risk altına giriyor. Tavandan sızan su, aydınlatma armatürlerine ve tavan içindeki kablolara ulaşabiliyor.
Bu yüzden alt komşuya haber verilirken elektriği kesmeleri de hatırlatılıyor. Bu, sık atlanan ama önemli bir ayrıntı.
Tavandan damlayan su
Alt katta tavandan damlama başladıysa, o bölgedeki aydınlatma kullanılmıyor ve elektrik kesiliyor.
Tavan armatürlerinin içine dolan su, aşağıya doğru iletken bir yol oluşturuyor. Bu, alt kattaki en yaygın risk noktası.
Ne zaman elektrik geri verilir
Su tamamen temizlendikten, ortam kuruduktan ve tesisatın etkilenmediği doğrulandıktan sonra. Bu doğrulama yetkili bir kişi tarafından yapılıyor.
Sabırsızlık bu noktada en büyük risk. Kurumuş görünen bir tesisatın içinde nem kalmış olabiliyor.
Tesisat kontrolü
Su basmış bir alanda prizlerin, anahtarların ve buat kutularının içine su girmiş olabiliyor. Bunların kontrol edilmesi ve gerekiyorsa değiştirilmesi gerekiyor.
Ayrıca yalıtım direnci ölçümü yapılabiliyor. Bu ölçüm, tesisatın güvenli biçimde enerjilendirilip enerjilendirilemeyeceğini gösteriyor.
Sonradan ortaya çıkan sorunlar
Su çekildikten sonra bile priz ve anahtar içinde kalan nem, korozyona ve zamanla temas sorunlarına yol açabiliyor.
Su basmasından haftalar sonra ortaya çıkan açıklanamayan elektrik arızalarının kaynağı çoğu zaman bu oluyor.
Elektrik ve su bir aradayken temel kural
Islak zeminde öncelik her zaman elektrik güvenliği; su temizliği ikinci sırada geliyor. Elektrik, suya basmadan ulaşılabilecek bir noktadan kesiliyor ve emin olunmuyorsa ana şalter indiriliyor. Prizler, uzatmalar ve yerdeki cihazlara dokunulmuyor; normal elektrikli süpürge kullanılmıyor. Alt komşuya haber verilirken elektriği kesmeleri de hatırlatılıyor. Elektrik ancak ortam kurudukten ve tesisat kontrol edildikten sonra geri veriliyor.
Sigorta kutusunun yeri
Sigorta kutusunun nerede olduğu ve hangi şalterin neyi beslediği önceden biliniyor olmalı. Acil anda etiketsiz bir kutuda doğru şalteri aramak zaman kaybettiriyor.
Şalterlerin etiketlenmesi, taşınma sonrasında yapılabilecek en pratik hazırlıklardan biri. Birkaç dakika sürüyor ve yıllarca işe yarıyor.
Islanan cihazlar
Su almış elektrikli cihazlar kurudu sanılıp çalıştırılmıyor. İç kısımda kalan nem gözle anlaşılmıyor ve ilk çalıştırmada kısa devreye yol açabiliyor.
Değeri yüksek cihazlarda yetkili serviste kontrol ettirmek, doğrudan çalıştırmaktan hem güvenli hem ekonomik oluyor.
Kaçak akım rölesi eklemek
Tesisatta bu koruma yoksa eklenmesi, su basmasından bağımsız olarak yapılması gereken bir iyileştirme. Islak hacimlerde ve zemine yakın prizlerde doğrudan koruma sağlıyor.
İşlem elektrik panosunda yapılıyor ve yetkili bir kişi tarafından gerçekleştiriliyor. Görece düşük maliyetli ve etkisi büyük bir eklenti.
Zemin ısıtmalı evlerde
Yerden ısıtmalı bir evde su basması yaşandığında zemin altındaki katmanlar da etkileniyor. Bu bölgede elektrikli bir bileşen bulunmuyor ama kurutma çok daha uzun sürüyor.
Ayrıca kolektör kutusu genelde zemine yakın bir noktada bulunuyor ve içinde motorlu vanalar varsa bunlar elektrikli. Su basmasında bu kutunun da kontrol edilmesi gerekiyor.
Kısaca kural
Islak zeminde emin değilseniz suya girmeyin, elektrik kesilmeden hiçbir cihaza dokunmayın ve kesme noktasına suya basmadan ulaşamıyorsanız yetkiliyi arayın. Bu üç kural, aciliyet hissiyle bozulmuyor.
Su temizliği her zaman ikinci sırada. Zararın büyümesi geri alınabilir bir sonuç; elektrik çarpması değil.
Sık sorulanlar
Suyu temizlemeye hemen başlayabilir miyim?+
Önce elektrik güvenliği. Zeminde su varsa ve o alanda priz, uzatma veya elektrikli cihaz bulunuyorsa elektrik kesilmeden suya girilmiyor.
Elektrikli süpürgeyle su çekebilir miyim?+
Normal bir elektrikli süpürgeyle çekilmiyor; bu cihazlar su için tasarlanmamış. Su çekmek için üretilmiş cihazlar kullanılıyor, o da elektrik kesildikten sonra.
Elektriği ne zaman geri verebilirim?+
Su tamamen temizlendikten, ortam kuruduktan ve tesisatın etkilenmediği yetkili biri tarafından doğrulandıktan sonra. Kurumuş görünen bir tesisatta nem kalmış olabiliyor.
Bir sonraki adım için Su Bastığında İlk 30 Dakika yazısını okuyun.
İlgili yazılar
Görünen zarar buzdağının ucu olabiliyor. Nerelere bakılıyor, ne belgeleniyor ve gecikmiş hasar nasıl yakalanıyor.
Su basmasında ilk dakikalar zararın büyüklüğünü belirliyor. Sırayla ne yapılacağı ve neyin beklenmeyeceği.
Risk sabit değil; belirli koşullar bir araya geldiğinde yükseliyor. Cihaz tipi, mevsim, yapı değişiklikleri ve kullanım alışkanlıkları.