Kombi Garantisi Yasal Olarak Neyi Kapsar
Garanti bir üretici lütfu değil, yasal bir zorunluluk. Asgari kapsam, tüketicinin seçimlik hakları ve sınırlar.

Garanti, üreticinin isteğine bağlı bir jest değil; belirli ürünler için yasal olarak zorunlu tutulan bir güvence. Kombi de bu kapsamda yer alıyor. Kapsamın nereye kadar uzandığını bilmek, bir arıza çıktığında neyin talep edilebileceğini de belirliyor.
Garanti belgesi zorunlu
Satıcı, cihazla birlikte bir garanti belgesi vermekle yükümlü. Bu belge tüketiciye teslim ediliyor ve içeriği belirli asgari bilgileri taşımak zorunda. Belge verilmemesi, tüketicinin haklarını ortadan kaldırmıyor.
Belgede ne bulunmalı
Satıcı ve üretici bilgileri, cihazın markası ve modeli, garanti süresi, tüketicinin hakları ve yetkili servis bilgileri yer alıyor. Ayrıca faturayla birlikte saklanması gereken bir belge. Bu bilgiler olmadan düzenlenen bir belge eksik sayılıyor.
Asgari süre
Garanti süresi için yasal bir asgari süre belirlenmiş durumda ve üreticiler bunun altına inemiyor. Üstüne çıkabiliyorlar ve bu bir rekabet unsuru olarak kullanılıyor. Sürenin ne zaman başladığı ise ayrı bir konu.
Neyi kapsıyor
Garanti, cihazın malzeme ve üretim hatalarından kaynaklanan arızalarını kapsıyor. Bu, cihazın kendi kusurundan doğan sorunlar anlamına geliyor. Kullanımdan, montajdan veya dış etkenlerden doğan arızalar kapsam dışında kalıyor.
Ücretsiz onarım
Kapsam içindeki bir arızada onarım ücretsiz yapılıyor. Bu, işçilik, parça ve varsa nakliye masraflarını da kapsıyor. Kapsam içi bir arızada bu kalemler için ücret istenmesi kabul edilmiyor.
Tüketicinin seçimlik hakları
Ayıplı bir üründe tüketicinin birden fazla seçeneği bulunuyor: ücretsiz onarım, ürünün değiştirilmesi, bedel iadesi veya ayıp oranında indirim. Hangisinin kullanılacağı tüketicinin tercihine bağlı. Ancak bazı seçenekler ürünün durumuna göre orantısız kabul edilebiliyor.
Onarım süresi
Onarımın belirli bir süre içinde tamamlanması gerekiyor. Bu süre aşıldığında tüketici tarafında ek haklar doğuyor. Süre, arızanın servise bildirildiği tarihten itibaren işliyor.
Tekrar eden arıza
Aynı arızanın garanti süresi içinde belirli sayıda tekrarlaması veya farklı arızaların üst üste çıkması durumunda ürünün değiştirilmesi gündeme gelebiliyor. Bu hakkın işletilebilmesi için her müdahalenin belgelenmiş olması gerekiyor. Servis formları olmadan tekrarın kaç kez yaşandığı ispatlanamıyor.
Kullanım ömrü
Garanti süresinden ayrı olarak bir kullanım ömrü kavramı bulunuyor. Bu süre boyunca üreticinin yedek parça bulundurma yükümlülüğü sürüyor. Garanti bitmiş olsa bile bu yükümlülük devam ediyor.
Servis ağı yükümlülüğü
Üreticinin, ürünü için yeterli bir servis ağı kurma ve sürdürme yükümlülüğü bulunuyor. Bu, satın alma öncesinde de değerlendirilmesi gereken bir konu. Bölgede servis bulunmaması, yasal yükümlülüğü ortadan kaldırmıyor ama pratikte süreyi uzatıyor.
Kapsam dışı sayılanlar
Kullanma kılavuzuna aykırı kullanım, yetkisiz müdahale, dış etkenlerden doğan hasarlar ve tüketiciye ait olan bakım işlerinin yapılmaması kapsam dışında değerlendiriliyor. Ancak bu değerlendirmenin gerekçelendirilmesi gerekiyor. Gerekçesiz bir kapsam dışı beyanı kabul edilmiyor.
Montaj kaynaklı arızalar
Cihazın kusurundan değil montajından doğan bir arıza, üretici garantisi kapsamında olmayabiliyor. Ancak bu durumda sorumluluk montajı yapan tarafta bulunuyor. İki sorumluluğun karıştırılmaması, doğru muhatabı bulmayı sağlıyor.
Tesisat kaynaklı arızalar
Yıkanmamış bir devreden gelen tortunun tıkadığı bir eşanjör, cihazın kusuru sayılmıyor. Bu tür arızalar sık sık kapsam dışında değerlendiriliyor. Devreye alma raporunda yıkamanın yapıldığının yazılı olması, bu noktada kullanıcı tarafında dayanak oluşturuyor.
İspat yükü
Teslim tarihinden itibaren belirli bir süre içinde ortaya çıkan ayıpların teslim anında var olduğu kabul ediliyor. Bu süre içinde ispat yükü tüketicide olmuyor. Sürenin dışında ise durum değişebiliyor.
Satıcı ve üretici birlikte sorumlu
Tüketici, talebini satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltebiliyor. Bu taraflar birlikte sorumlu tutuluyor. Yani satıcı ile üretici arasındaki iş bölümü tüketiciyi ilgilendirmiyor.
Belge kaybolursa
Garanti belgesinin kaybolması hakları ortadan kaldırmıyor. Faturayla ve cihazın seri numarasıyla kayıtlara ulaşılabiliyor. Yine de belgelerin saklanması süreci belirgin biçimde kolaylaştırıyor.
İnternetten alınan cihazlar
Mesafeli satışla alınan cihazlar da aynı garanti kapsamında. Satıcının yükümlülükleri değişmiyor. Ancak montaj ve devreye alma ayrı bir konu ve bunun nasıl sağlanacağının satın alma öncesinde netleştirilmesi gerekiyor.
Bu bir hukuki görüş değil
Burada anlatılanlar genel bir çerçeve sunuyor ve mevzuat zaman içinde değişebiliyor. Somut bir uyuşmazlıkta güncel düzenlemelere bakılması ve gerekirse hukuki destek alınması gerekiyor. Teknik tarafta katkımız, arızanın nedenini belgeleyen bir rapor hazırlamak oluyor.
Garantinin yasal kapsamı
Garanti yasal bir zorunluluk ve cihazın malzeme ile üretim hatalarını kapsıyor; kapsam içindeki onarım işçilik ve parça dahil ücretsiz yapılıyor. Tüketicinin onarım dışında değişim, bedel iadesi ve indirim gibi seçimlik hakları da bulunuyor. Kapsam dışı bir değerlendirme yapılıyorsa bunun gerekçelendirilmesi gerekiyor ve gerekçesiz bir beyan kabul edilmiyor.
Yetkili servis kullanımı
Garanti süresi içinde yapılan müdahalelerin yetkili servis tarafından yapılması gerekiyor. Yetkisiz bir müdahale, sonraki arızalarda kapsam tartışması yaratabiliyor. Garanti bittikten sonra ise bu kısıt ortadan kalkıyor ve seçim kullanıcıya geçiyor.
Servisin belge vermesi
Her müdahalede servis formu düzenleniyor ve tüketiciye veriliyor. Bu form, garanti kapsamındaki işlemlerin kaydını oluşturuyor. Tekrar eden arıza hakkının işletilebilmesi tamamen bu kayıtlara bağlı kalıyor.
Kapsam içi onarımın bedeli
Garanti, cihazın kendi kusurundan doğan arızaları kapsıyor ve kapsam içindeki onarım tamamen ücretsiz yapılıyor. Kapsam dışı bir değerlendirme gerekçelendirilmek zorunda ve tüketicinin onarım dışında seçimlik hakları da bulunuyor.
Montaj ve devreye alma
Cihazın kurulumu ve devreye alınması, garanti kapsamının işletilebilmesi açısından belirleyici oluyor. Uygun olmayan bir montajdan doğan arızalar üretici garantisi dışında değerlendirilebiliyor.
Bu durumda sorumluluk montajı yapan tarafa geçiyor. İki sorumluluğun ayrılması, doğru muhatabı bulmayı sağlıyor ve zaman kaybını önlüyor.
Bakım şartı
Birçok garanti metni düzenli bakımı şart koşuyor. Bakım yapılmadığında, bakımsızlıkla ilişkilendirilebilecek arızalar kapsam dışında değerlendirilebiliyor.
Bu şartın karşılandığını gösteren şey servis formları oluyor. Formların saklanması, garanti süresi boyunca sürekli işleyen bir gereklilik olarak kalıyor.
Belgelerin bir arada tutulması
Fatura, garanti belgesi, devreye alma raporu ve her yılın servis formu bir dosyada toplanıyor. Bu dört belge, garanti süresi boyunca yaşanabilecek her tartışmanın dayanağını oluşturuyor.
Belgelerin fotoğrafını çekip dijital olarak da saklamak, kâğıdın kaybolması ihtimaline karşı en basit önlem oluyor ve birkaç dakika sürüyor.
İşçilik ve parça tarafı
Garanti, cihazın kendi kusurundan doğan arızaları kapsıyor ve kapsam içindeki onarım işçilik ile parça dahil ücretsiz yapılıyor. Kapsam dışı bir değerlendirme gerekçelendirilmek zorunda; gerekçesiz bir beyan kabul edilmiyor ve yazılı olarak istenmesi gerekiyor.
Bu belgeler olmadan haklı bir talep bile ispatlanamıyor ve süreç tarafların beyanına kalıyor.
Sık sorulanlar
Garanti kapsamındaki onarım tamamen ücretsiz mi?+
Kapsam içindeki bir arızada işçilik, parça ve varsa nakliye masrafları dahil ücretsiz yapılıyor. Bu kalemler için ücret istenmesi kabul edilmiyor.
Onarım dışında hakkım var mı?+
Var. Ayıplı bir üründe ücretsiz onarım, ürünün değiştirilmesi, bedel iadesi veya ayıp oranında indirim seçenekleri bulunuyor ve tercih tüketiciye ait.
Talebimi kime yöneltmeliyim?+
Satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltilebiliyor; bu taraflar birlikte sorumlu tutuluyor. Aralarındaki iş bölümü tüketiciyi ilgilendirmiyor.
Aynı sorunun başka bir yüzü için Uyuşmazlıkta İzlenecek Yol.
İlgili yazılar
Taraflar anlaşamadığında hangi basamaklar var. Dosyanın hazırlanması, başvuru yolları ve hangi aşamada neyin işe yaradığı.
Kireçlenme sık sık kapsam dışı gerekçesi yapılıyor. Ne zaman haklı, ne zaman tartışmalı ve nasıl karşılanır.
Mal sahibi yapmadığında kiracının yaptırıp kiradan düşmesi mümkün ama koşullara bağlı. Hangi adımların atılması ve nelerin belgelenmesi gerektiği.