Aliağa Doğalgaz Tesisatı, Kontrol ve Kaçak Tespiti

Doğal gaz sürecinde en çok vakit kaybettiren şey, kimin ne yaptığının bilinmemesi. Aliağa'da abonelik için bize gelen, tesisat için dağıtım şirketine giden kullanıcılarla karşılaşıyoruz. Süreçte dört ayrı taraf var ve sıra karışınca işlem haftalarca uzayabiliyor. Bu sayfada Aliağa'da bir dairenin gazının açılmasına kadar giden yolu ve o yolda takıldığımız noktaları yazdık. Tesisatın teknik tarafı doğalgaz tesisatı sayfamızda.

Dört taraf, dört ayrı iş

Dağıtım şirketi. Aboneliği açar, sayacı takar, iç tesisat projesini onaylar, sızdırmazlık kontrolünden sonra gazı verir. Binaya kadar olan hat ve sayaç onların sorumluluğunda.

Sertifikalı iç tesisat firması. Sayaçtan sonrasını, yani dairenin içindeki boru hattını çizer ve döşer. Bu işi yapabilmek için dağıtım şirketinin sertifikasına sahip olmak gerekiyor; sertifikasız bir uygulamanın projesi onaylanmıyor.

Cihaz montajını yapan servis. Kombiyi, ocağı, şofbeni tesisata bağlar ve devreye alır. Gaz açıldıktan sonraki iş.

Bina yönetimi. Ortak alanlardaki hat güzergâhı, baca durumu ve — apartman ilk kez gaza geçiyorsa — kat maliklerinin kararı bu tarafta.

Sıra şöyle işliyor: abonelik başvurusu, keşif, iç tesisat projesi, projenin onayı, tesisatın döşenmesi, sızdırmazlık testi, gaz açma randevusu, cihaz devreye alma. Cihazı önceden alıp bekletmek yaygın bir hata; gaz açılmadan devreye alınamıyor ve garantisi kutuda beklerken işlemeye başlıyor.

Aliağa'da hangi belgeler isteniyor

Abonelik için tapu ya da kira sözleşmesi, kimlik ve DASK poliçesi standart olarak isteniyor. Kiracıysanız ev sahibinin muvafakati gerekiyor — bunu baştan almak, süreci ortasında durdurmaktan iyi.

Bina ilk kez gaza geçiyorsa kat malikleri kararı ve binanın ortak tesisat projesi devreye giriyor. Aliağa'da bu aşamada en çok yaşanan gecikme, bazı dairelerin katılmak istememesi. Ortak hat çekildikten sonra sonradan katılmak mümkün ama maliyeti tek başına o daireye kalıyor.

Süre tarafında net bir gün vermek doğru olmaz; başvuru yoğunluğuna ve binanın durumuna göre değişiyor. Tesisat işinin kendisi bir daire için genelde bir-iki gün sürüyor; bekleme süresi onaylardan geliyor.

Mobilyalı bir dairede boru nereden geçirilir

Aliağa'daki işlerimizin çoğu boş dairede değil, içinde yaşanan evde. Boru güzergâhı burada estetik bir tercih olmaktan çıkıp uygulanabilirlik meselesine dönüyor.

Gaz borusu görünür geçirilir; duvar içine gömülmesine izin verilmez. Nedeni bir kaçak durumunda gazın gizli bir boşlukta birikmesini engellemek. Bu kural yüzünden güzergâh, mutfak dolabının üstünden, tavana yakın seviyeden ya da süpürgelik hizasından yürütülüyor.

Mutfak dolabının içinden geçmesi gerekiyorsa dolabın havalandırılmış olması ve borunun ek yeri içermemesi gerekiyor. Dolabın arka panelinin kesilmesi çoğu zaman kaçınılmaz oluyor; keşifte bunu gösterip onayınızı alıyoruz.

Sayaçtan daireye giriş noktası bir başka konu. Aliağa'nın dış cepheye sayaç dolabı konmuş binalarında boru dış duvardan giriyor; delme noktasının yalıtımı ve dolgusu su almayı engelleyecek biçimde yapılıyor.

Havalandırma menfezi kapatılmışsa

Bu bölümü yumuşatmadan yazıyoruz, çünkü hayati bir konu.

Gaz yakan cihazın bulunduğu hacimde, dışarıya açılan bir havalandırma menfezi bulunması zorunlu. Kışın soğuk geliyor diye bu menfezi bantlayan, gazete tıkayan, üstüne dolap çeken çok sayıda daire görüyoruz. Menfezin işlevi cihaza yanma havası sağlamak ve eksik yanma durumunda oluşan karbon monoksitin birikmesini engellemek.

Karbon monoksit renksiz ve kokusuzdur. Zehirlenme belirtileri baş ağrısı ve mide bulantısı gibi sıradan şikâyetlerle başladığı için fark edilmesi zordur; uykuda maruz kalındığında kişi uyanmaz. Türkiye'de her kış yaşanan ölümlerin bir kısmı kapatılmış menfezlerle doğrudan bağlantılı.

Tesisat kontrolüne gittiğimiz dairede kapalı menfez görürsek açıyoruz ve durumu yazılı olarak bildiriyoruz. Soğuk hava girmesinden rahatsızsanız, menfezin kesitini daraltmadan yönlendirme yapan ürünler var; menfezi kapatmak yerine bunu konuşalım.

Sızdırmazlık testi ve gaz açma günü

Tesisat bittiğinde hat basınçlı hava ile doldurulup belirlenen süre boyunca manometreden izlenir. Basınçta düşüş varsa kaçak var demektir ve gaz açılmaz. Kaçak noktası köpük ile taranıp bulunur, düzeltilir, test tekrarlanır.

Gaz açma randevusunda dağıtım şirketinin görevlisi geliyor. O gün evde bulunmanız ve cihazların bağlantılarının hazır olması gerekiyor. Kombinin montajının yapılmış ama gaz bağlantısının vanadan sonra hazır bekletiliyor olması işi tek seferde bitiriyor.

Gaz verildikten sonra hattaki hava tahliye edilir, cihazlar sırayla devreye alınır. Kombide ilk ateşleme birkaç denemede olabilir; hattaki hava boşalana kadar bu normal.

Sobadan ya da tüpten geçenler için

Aliağa'da hâlâ dönüşüm yapan daireler var ve onlarda ek işler çıkıyor.

Soba kullanılan dairelerde duvardaki soba deliği kapatılıyor. Bu deliğin havalandırma menfezi yerine geçtiğini düşünmek yaygın bir hata; ikisi ayrı şeyler ve menfezin ayrıca açılması gerekiyor.

Tüplü ocaktan doğalgaz ocağına geçişte enjektörlerin değişmesi gerekiyor. LPG enjektörüyle doğalgaz yakan bir ocak düzgün yanmaz, alev sarı kalır ve eksik yanma ürünü verir. Ocağın doğalgaza dönüşüm kiti üreticiden temin ediliyor.

Kalorifer tesisatı yeni çekiliyorsa radyatör yerleşimini pencere altına planlıyoruz. Pencere altındaki soğuk hava perdesini kesen bu yerleşim, aynı radyatörden alınan ısı konforunu belirgin biçimde artırıyor.

Tesisatı yenileme zamanı geldi mi

Aliağa'nın gaza ilk geçen binalarında tesisatlar yirmi yılı geçti. Yenileme kararı yaşla değil durumla veriliyor.

Bakılan şeyler: boru yüzeyinde pas ya da kabarma, bağlantı noktalarındaki rakor ve conta durumu, vanaların dönüp dönmediği, sayaç sonrası esnek bağlantının yaşı. Esnek bağlantı hortumları belirli bir kullanım ömrüne sahip; üzerindeki tarihe bakılıyor ve süresi geçmişse değiştiriliyor.

Boruların dış yüzeyi boyandığı için sağlam görünebiliyor. Boyanın altındaki korozyon, bağlantı noktaları açıldığında ortaya çıkıyor. Kontrolde şüphelendiğimiz noktaları açıp gösteriyoruz.

Kokuyu hissettiğiniz anda izlenecek sıra

Doğalgaz kokusuzdur; içine fark edilsin diye koku katılır. Koku aldığınızda sırayla: ateş yakmayın, elektrik düğmelerine ve prize dokunmayın, kapı ve pencereleri açın, sayaç vanasını kapatın, binayı terk edin ve dışarıdan 187 doğalgaz acil hattını arayın.

Elektrik anahtarına dokunmama uyarısı gerçek bir tehlikeye dayanıyor: anahtar açılıp kapanırken oluşan kıvılcım, gaz-hava karışımını tutuşturabilecek düzeyde. Kapı zilini çalmak da aynı riski taşıyor.

Dairenizdeki vanaları tanımak

Bir sorun anında hangi vananın nerede olduğunu bilmek, telefonla anlatılan talimatları uygulanabilir hale getiriyor. Dairede üç ayrı kesme noktası var.

Sayaç vanası. Sayacın girişinde, genelde bina girişindeki ya da kat sahanlığındaki dolapta. Dairenin gazının tamamını keser. Kolu boruya dik konuma getirildiğinde kapalıdır.

Cihaz vanaları. Kombinin altında, gaz girişinde bir küresel vana bulunur. Ocak için mutfakta ayrı bir vana vardır. Cihaz bazında kesme yapmayı sağlar.

Su vanaları. Kombinin altında gidiş, dönüş ve soğuk su için ayrı vanalar sıralanır. Bunlar gazla ilgili değil; su kaçağı durumunda kullanılır.

Bu üç grubun yerini bir kez öğrenip evdeki herkese göstermek yararlı oluyor. Montaj ya da kontrol sırasında istersek gösteriyoruz, üzerine etiket de yapıştırıyoruz.

Sayaç dolabının kilidi bina yönetimindeyse, acil durumda ulaşılabilir olması gerekiyor. Kilitli ve anahtarı bulunamayan sayaç dolapları, gaz kokusu durumunda müdahaleyi geciktiren bir sorun.

Bacanın tesisattaki yeri

Gaz tesisatı ile baca ayrı işler gibi görünse de dağıtım şirketi gazı verirken bacaya da bakıyor. Baca çekişi yetersiz bulunan bir dairede gaz açılmıyor ya da açılmışsa kesilebiliyor.

Konvansiyonel cihazlarda baca gazı doğal çekişle atılır; bacanın kesiti, yüksekliği ve içindeki tıkanıklık doğrudan güvenlik konusu. Baca içine düşmüş kuş yuvası, sıva parçası ya da eski bir baca şapkası çekişi bitirebiliyor. Çekişi bozulan bir cihazda baca gazı daireye geri döner ve karbon monoksit birikir.

Hermetik cihazlarda baca gazı fanla dışarı atılır ve yanma havası aynı borudan dışarıdan alınır. Burada bakılan şey terminalin konumu: komşu pencereye, balkona ve zemine olan mesafelerin kurala uygun olması gerekiyor. Aliağa'nın dar aralıklı bloklarında karşı cepheye çok yakın terminaller görüyoruz; baca gazının komşu dairenin penceresine gitmesi hem şikâyet hem güvenlik konusu.

Yoğuşmalı cihazlarda baca gazı sıcaklığı düşük olduğu için baca malzemesinin plastik esaslı ve yoğuşmaya dayanıklı olması gerekiyor. Eski metal baca setinin yoğuşmalı cihazla kullanılması korozyona yol açıyor.

İş yeri ve ticarethane tesisatı

Aliağa'da konut dışındaki abonelikler ayrı bir kategoride ilerliyor ve kuralları daha sıkı.

Ticarethane aboneliğinde kullanılacak cihazların toplam gaz debisi üzerinden proje hazırlanıyor. Mutfağı olan bir işletmede ocak, fırın ve sıcak su cihazı birlikte hesaplanıyor; hattın kesiti bu toplama göre belirleniyor. Sonradan cihaz eklemek projede değişiklik gerektiriyor.

Havalandırma tarafında konuttan daha yüksek bir standart isteniyor. Mutfak hacimlerinde davlumbaz ve mekanik havalandırma zorunluluğu, gaz algılama sistemi ve otomatik kesme vanası talep edilebiliyor. Gaz algılayıcının kesme vanasıyla birlikte çalışması, kaçak durumunda hattı otomatik kapatıyor.

Isıtma tarafında iş yerlerinde kombi yerine kaskad sistem ya da daha yüksek kapasiteli cihaz gerekebiliyor. Aliağa'daki atölye ve depo tipi hacimlerde tavan yüksekliği nedeniyle radyatör yerine farklı ısıtma çözümleri daha uygun düşüyor; keşifte hacmi ölçüp seçenekleri anlatıyoruz.

Periyodik kontrol yükümlülüğü de konuttan farklı. İşletmelerde tesisat ve cihazların düzenli kontrolünün belgelenmesi isteniyor; bu kayıtları tutuyoruz.

Tesisat işinde fiyatı belirleyen kalemler

Tesisat fiyatı metre üzerinden değil, işin bileşenleri üzerinden çıkıyor.

Boru uzunluğu ve kesiti ilk kalem. Sayaçtan cihaza olan mesafe uzadıkça hem malzeme hem işçilik artıyor. Kesitin büyümesi malzeme bedelini yukarı çekiyor.

Dirsek ve ek sayısı ikinci kalem. Düz bir güzergâh, köşelerden dolanan bir güzergâhtan hem ucuz hem daha az riskli. Her ek noktası potansiyel bir sızdırma noktası olduğu için sayısını azaltmaya çalışıyoruz.

Duvar geçişleri, kılıf boruları ve sabitleme kelepçeleri malzeme tarafındaki diğer kalemler. Dış duvardan geçiş yapılıyorsa delme ve yalıtım işçiliği ekleniyor.

Cihaz bağlantı sayısı da fiyatı etkiliyor; tek kombi ile kombi artı ocak artı şofben arasında hem proje hem uygulama farkı var.

Onarım işlerinde fiyat, tespit ile uygulamanın toplamı oluyor. Su kaçağı tespitinde kırım gerekiyorsa kırım ve tamirat ayrı kalem olarak konuşuluyor.

Tesisat sürecinde sorulanlar

Tesisatı siz mi yapıyorsunuz

İç tesisat projesi ve uygulaması sertifikalı firma işi. Bu işin hangi aşamada kimde olduğunu anlatıyor, cihaz tarafındaki montaj ve devreye almayı biz yapıyoruz. Aradığınızda durumunuzu dinleyip hangi kapıyı çalmanız gerektiğini söylüyoruz.

Daire boş, gazı kapatmalı mıyım

Uzun süre kullanılmayacaksa sayaç vanasını kapatmak güvenli. Kış aylarında donma riski varsa, cihazın donma koruması için elektriğin açık kalması ve tesisatın boşaltılmış olması gerekir; bu ikisinden birini seçmeniz gerekiyor. Yazlık kullanımı olan evlerde tesisatı boşaltmak yerine antifriz kullanımı da bir seçenek.

Kombiyi başka odaya taşımak istiyorum, gaz hattı uzar mı

Uzuyor ve bu, iç tesisat projesinde değişiklik gerektiriyor. Boru kesitinin yeni uzunluğa göre yeniden hesaplanması gerekiyor; uzun bir hatta ince boru bırakmak cihaza yetersiz basınç gitmesine yol açıyor. Taşıma düşünüyorsanız keşifte hem güzergâhı hem baca durumunu birlikte değerlendiriyoruz.

Su kaçağını da buluyor musunuz

Kalorifer ve temiz su hattındaki kaçakları basınç testi ve dinleme yöntemiyle tespit ediyoruz. Zemin altındaki kaçaklarda kırım noktasını daraltmak, kırılan alanı ve masrafı azaltıyor.

Tesisat kontrolü hangi durumlarda isteniyor

Gaz açıldıktan sonra tesisata bir daha bakılmayacağını düşünmek yaygın. Aliağa'da kontrol talebi genelde şu durumlarda geliyor.

Uzun süre kapalı kalan gazın yeniden açılmasında. Aboneliği dondurulmuş ya da vanası aylardır kapalı bir daireye gaz verilirken hattın durumu kontrol ediliyor. Yazlık kullanımı olan Yeni Şakran ve sahil tarafındaki dairelerde sezon başında bu kontrol sık isteniyor.

Daire el değiştirdiğinde. Yeni gelen kullanıcı, önceki dönemde tesisata ne yapıldığını bilmiyor. Kaçak yapılmış bir cihaz eklemesi, kapatılmış bir menfez ya da izinsiz uzatılmış bir hat, ilk kontrolde ortaya çıkıyor.

Tadilat sonrasında. Mutfak yenilemesi ya da duvar müdahalesi yapılmış dairelerde gaz borusunun yeri değişmiş, kılıfsız bir geçiş açılmış ya da boru dolabın içine hapsedilmiş olabiliyor. Tadilat bitince kontrol ettirmek, sonradan çıkacak sorunu şimdiden çözüyor.

Kokuya benzer bir şey hissedildiğinde. Emin olamadığınız hafif bir koku varsa, acil hattı aramadan önce bizi arayıp kontrol istemekte sakınca yok. Belirgin gaz kokusunda ise sıra farklı: önce binayı boşaltıp 187'yi arayın, kontrol sonraki iş.

Yeni cihaz eklenirken. Mevcut hatta ocak, şofben ya da ikinci bir kombi ekleniyorsa boru kesitinin yeni toplam debiyi karşılayıp karşılamadığına bakılması gerekiyor. Yetersiz kesitli bir hatta cihaz eklemek, tüm cihazların basınç düşüklüğüyle çalışmasına yol açıyor.

Tesisatı yenilemek için gazı kestirmem gerekiyor mu

Hattın tamamına dokunulacaksa gaz kesiliyor, işlem bitince sızdırmazlık testinin ardından yeniden veriliyor. Cihaz bağlantısı ya da tek bir vana değişimi gibi noktasal işlerde daire vanasını kapatmak yeterli oluyor ve sayaç mühürlü kalıyor. Hangi kapsamda olduğunuzu keşifte söylüyoruz.

Kombinin altındaki esnek hortum ne zaman değişir

Esnek bağlantı elemanlarının üzerinde üretim ve son kullanım bilgisi yazar. Süresi geçmiş bir bağlantı, dışarıdan sağlam görünse de değiştiriliyor; malzeme zamanla esnekliğini kaybediyor ve conta yüzeyinde sızdırma başlıyor. Yıllık kontrolde bakılan kalemlerden biri.

Aliağa'da tesisat için ulaşın

Aliağa merkez, Yeni Şakran, Helvacı, Çakmaklı ve çevresinde gaz hattı kontrolü, cihaz bağlantısı, tesisat onarımı ve su kaçağı tespiti yapıyoruz. Dairenizin durumunu anlatın, hangi aşamada olduğunuzu birlikte netleştirelim. Diğer hizmetlerimiz Aliağa kombi servisi sayfasında.